Syrphmail 1999 2000 2001 2003  2004  2005  2006  2007  2008  2009  2010  2011  2012  2013  2014  2015  2016  ... New syrphmail >>
You are not logged in. If you like to reply to any message please login or create an account by registering
[791/0] Platycheirus sticticus and some other news from Frank on 2011-08-14 16:13:13.8201+02 -
Hi all,
on 4 August I visited the Hautes Fagnes and found a male Platycheirus sticticus, a female Rhingia borealis and my first Parasyrphus vittiger ever. In my garden I found a female Xanthogramma laetum in a Malaise trap, a sign that the species is further expanding its range northwards.

cheers

Frank
Hallo allemaal,
wat een zomer hé :-) niet echt het soort weer waarmee je meteen naar buiten wil/kan om te gaan vangen. Maar uiteraard zitten ze er wel, de vliegjes.

Begin augustus kon ik er nog eens tussenuit naar de Hoge venen. Uitschieter die dag was een man Platycheirus sticticus bij Elsenborn. Daarmee is 2011 een topjaar voor de soort in de lage landen (2 in Belgie, 1 in NL). Ook in de UK zouden er redelijk wat gezien zijn deze zomer. Verder bij Sourbrodt mijn eerste Parasyrphus vittiger ooit. Ik heb ondertussen al 300 soorten zweefvliegen in Belgie gezien, en dat het zo lang duurde voor ik deze soort zag wil toch wel wat zeggen over zijn zeldzaamheid tegenwoordig. Naast het meer gebruikelijke hoge venen-spul ving ik ook nog een Rhingia borealis op een nieuwe lokatie bij Elsenborn, en bovendien de laatste vangst van deze soort ooit in Belgie. Aan een ven te Elsenborn met veel snavelzegge vond ik Platycheirus perpallidus, een eerste vondst voor de hoge venen bij mijn weten. In mijn tuin op de grens tussen de provincies Antwerpen en Limburg (ruwweg noordoost belgie) vond ik eind juli een Xanthogramma laetum in de malaiseval in de tuin! Alweer soort nummer 152 (!!!) voor de tuin, en een duidelijke teken dat deze soort zijn opmars verder zet. Dit voorjaar zag ik ze bij tientallen rond Brussel en nu lijken ook de kleine bossen meer noordelijk bevolkt te worden!

groets

Frank

[790/0] Platycheirus sticticus at Zuid-Limburg from sander_bot on 2011-06-15 22:02:01.249072+02 -

I think I found a female Platycheirus sticticus in the Netherlands, in Elzetterbos, Zuid-Limburg. Would be the 4th record for the Netherlands, the first sinnce 1966.

greetings, Sander

Dag allen,

 

Afgelopen weekeind kon ik helaas niet naar het diptera-weekeind in Zeeland, ik moest naar een zelf georganiseerde kleine JNM reünie, gelukkig wel in Zuid-Limburg.

 

In het Elzetterbosch waar ik vorige maand zo veel leuks had gevangen was het rustig op 9 juni. Het aantal zweefvliegen is nu overal trouwens stukken lager dan in begin mei. Zou door de warme droge mei maand de soorten relatief vroeg hebben gevlogen, zodat het nu rustiger is dan normaal? Leukste soorten die ik ving waren een mannetje Chrysogaster cemiteriorum en een Riponensia splendens. Verder check ik altijd ieder vrouwtje Platycheirus albimanus of het gezicht geheel is bestoven op de middenknobbel na. Ik ving een klein exemplaar die de bestuiving miste, dus die ging de stikpot in.

 

Op 10 juni naar Slenaken geweest alwaar ik een mannetje Epistrophe diaphana heb verzameld.

 

Op 11 juni matig weer maar toch een vrouwtje Volucella inflata gevonden in het geuldal.

Op 12 juni in het onderste bos bij Epen een vrouwtje Xanthogramma cf stackelbergi/dives gevangen (4 vlekken op het borststuk, gele zijranden langs sterniet 3 en 4, vleugel zonder donkere vlek).

 

Op meerdere plekken dat weekeind in totaal meer dan 10 Eupeodes lapponicus gevangen. De soort is volgens mij algemeen dit jaar, ik heb er zelfs al een in Groningen gevangen (http://waarneming.nl/waarneming/view/54835725).

 

De Platycheirus uit de stikpot heb ik inmiddels bekeken en dat (b)lijkt een vrouwtje Platycheirus sticticus te zijn! Ik ben me er van bewust dat de soort erg zeldzaam is en op albimanus kan lijken, maar met de boeken erbij kom ik toch echt op sticticus uit.

De verschillen in vergelijking met de vrouwtjes albimanus uit mijn collectie:

-Smaller en kleiner dan albimanus, lengte 7mm.

-Mist de kenmerkende bestuiving van albimanus (hele gezicht bestoven op middenknobbel na): de bestuiving op het gezicht is beperkt tot een rand langs de ogen. Op het voorhoofd in het geheel geen bestuiving.

-De poten zijn lichter. Poot 3 is ongeveer gelijk getekend als albimanus, echter poot 1 en 2 zijn geheel geelachtig. Bij alle albimanus uit mijn collectie zijn op poot 1 en 2 de tarsen en de dijen aan de top zwartachtig. Gek genoeg geeft de tabel van van Veen (2004) aan dat sticticus de dijen 1 en 2 zwart heeft, echter de recente Zweedse tabel/atlas (Bartsch 2009) beweert juist dat de poten lichter moeten zijn.

- Tergiet 5 is minder dan 2 keer breder dan lang, terwijl bij albimanus tergiet 5 veel meer dan 2 keer breder dan lang is.

- Er zit een zwarte borstelhaar aan de top van dij 1 tussen de overigens gele beharing, bij albimanus geen zwarte haar op die plek.

-Vlekken op achterlijf onduidelijker.

 

Ik laat de vlieg graag een keer controleren, het zou de vierde waarneming voor Nederland zijn en de eerste sinds 1966.

 

groeten,

Sander



[789/0] Olbiosyrphus laetus and more from Elzetterbos from sander_bot on 2011-05-10 22:21:01.842344+02 -

I found different interesting species at Elzetterbosch, Netherlands at 3 and 4 May 2011:

Criorhina ranunculi, Criorhina floccosa, Volucella inflata, Olbiosyrphus laetus, Chalcosyrphus valgus and Caliprobola speciosa, see link belowfor more info.

Dag,

 

Afgelopen 3 en 4 mei 2011 was ik in Zuid-Limburg.

De ochtend van 3 mei bracht ik in het Onderste bos bij Epen door, dat leverde alleen een Criorhina floccosa op. ’s middags ben ik naar het Elzetterbos geweest, aan de andere kant van de Geul. De aankomst bij dat bos was meteen goed, aan de rand van het bos vlogen meerdere Criorhina floccosa en Criorhina ranunculi rond, meestal mannetjes laag rond de stam van een eik. Op de hulst daarnaast zaten meerdere Volucella inflata. Verder in het bos ving ik in schitterend hellingbos de volgende leuke soorten: een mannetje Caliprobola speciosa, 2 Olbiosyrphus laetus, 2 Chalcosyrphus valgus en nog 2 Volucella inflata. Verder ook hier Criorhina ranunculi, een eileggend vrouwtje op mos aan de voet van een gewone esdoorn. Door de leuke vangsten ben ik 4 mei weer terug gegaan naar het Elzetterbos. Veel van hetzelfde, waaronder nu 8 (!!!)Olbiosyrphus laetus, 2 Chalcosyrphus valgus en 4 Caliprobola speciosa. Verder mijn eerste Cheilosia lenis en Dasysyrphus hilaris.

 

In het bos ook een vrouwtje Brachyopa panzeri of dorsata gevangen. Als ik de sensory pit met de afbeeldingen in van Veen 2004 vergelijk kom ik er niet uit omdat die intermediair lijkt. Aanvullende kenmerken uit Bartsch (atlas uit Zweden) helpen ook niet: beharing op voorste helft borststuk is licht zoals beschreven voor panzeri, maar het schildje heeft wel randborstels (zwart, 4 stuks) beschreven voor dorsata. Als iemand me hiermee verder kan helpen hoor ik het graag!

 

Al mijn waarnemingen van deze dagen staan op www.waarneming.nl, de zeldzame voorzien van foto’s, hier een lange direct link:

http://waarneming.nl/user/view/12654?q=&g=0&from=2010-05-10&to=2011-05-10&prov=0&z=0&sp=0&gb=0&cdna=0&f=0&m=K&zeker=O&month=0&q=&from=2011-05-03&g=0&to=2011-05-04&prov=0&z=3&m=K&zeker=O&month=0

 

groeten,

Sander Bot

sanderbot at yahoo.co.uk



[788/0] Vierde vondst Brachyopa dorsata from Menno Reemer on 2011-04-19 09:01:57.196645+02 -

Fourth Dutch record of Brachyopa dorsata (first was in 2007).

Tja, wij Hollanders leggen het wel af tegen de Belgen tegenwoordig...

Tijdens en gezinsuitje kon ik afgelopen weekeinde eventjes het Savelsbos in. Leukste vangst was Brachyopa dorsata, zo uit mijn hoofd inmiddels de vierde Nederlandse vindplaats sinds de eerste in 2007. Verder Psilota anthracina en een zwerm van circa 15 zwevende mannetjes Pipiza luteitarsis (ik had dit zwermgedrag nooit eerder gezien).



[787/0] Cheilosia morio in Belgium! from Frank on 2011-04-18 22:13:35.335829+02 -
Hi all,
the title gives it away already, yes, today I visted the Hautes Fagnes to look for some early-season species that have hardly ever been looked for so far. My main motivation was the low number of records so far of species like Cheilosia frontalis en C. nebulosa, which all may fly before entomologists start to frequent that area (most start at mid-May). There are very few records, and only of females, which may be because males fly earlier in the season. Today I was only late at Eupen, and therefore I decided not to drive further to Elsenborn and Rocherath, where I found C. frontalis just two years ago (first week of May). In the area around Eupen, I still had some other possible targets, including C. morio, which has been caught in nearby Germany (Harz I think). C. morio lives in old Picea-forest, which is the main habitat in the Hautes Fagnes nowadays. It flies very early season, so I had the species somewhere in my mind for today. Also in my mind was that I had to look for a rather small, slender species, therefore no bell rang when I caugth a large (nearly 11mm) very blackish Cheilosia. I had no loupe so I took it for a better look home. At home, the verdict came soon, the very large, very swollen face is rather unique in cheilosia, and it has only black hairs and very little yellow on the legs. A female cheilosia that I caught at the same place an that in the hand looked like C. lenis, now appears to be a female C. morio as well... Wow wow!

Again, a great start of the season here in Belgium!

And yet another new species for this country, and again in the Hautes Fagnes. Not that far from the Netherlands all in all....


cheers,
Frank


[785/0] Cheilosia fasciata in duinstreek from Menno Reemer on 2011-03-24 18:24:31.935956+01 -

In 2005 ontdekte ik in Overveen, lands de binnenduinrand, de eerste populatie van Portevinia maculata buiten Limburg. Vandaag vond ik hier tot mijn grote verbazing ook Cheilosia fasciata: zeker tien mannetjes zweefden boven de daslook of zaten op de bladeren ervan. De daslook komt hier niet van nature voor, al groeit het hier al vele decennia. Van P. maculata kon ik me voorstellen dat die vroeg of laat makkelijk geimporteerd wordt: de larven leven immers in de bolletjes, die verhandeld en dus vervoerd worden. Met C. fasciata is dit anders: hiervan zijn de larven bladmineerders. Ik achtte het voor deze soort veel minder waarschijnlijk dat hij ooit buiten Limburg zou opduiken, waar natuurlijke populaties van daslook - en van beide soorten zweefvliegen - voorkomen.

Voor beide soorten is onduidelijk hoe lang ze er al zitten. Ik vrees dat we hier nooit achter komen. Het Amsterdamse Bos staat ook vol met daslook en daar houd ik het al zeker 15 jaar in de gaten, tot nu toe zonder succes. Elders in de binnenduinrand komt ook daslook voor. Op waarneming.nl kun je zien dat er in de buurt van Schoorl en Hoek van Holland ook grote groeiplaatsen zijn opgegeven. Wie gaat daar eens kijken?



[786/1] Re: Cheilosia fasciata in duinstreek from Menno Reemer on 2011-04-02 09:15:33.226479+02 -
Correctie op mijn vorige bericht: daslook schijnt in de duinstreek tussen Bergen en Den Haag vermoedelijk wel van nature voor te komen, zo lees ik in de Nederlandse Oecologische flora. Hiermee is de vraag hoe lang beide zweefvliegsoorten hier voorkomen natuurlijk nog niet beantwoord...

[784/0] tip voor 2011: Cheilosia nebulosa from Frank on 2011-03-04 13:51:00.139604+01 -
Cheilosia nebulosa is found in a malaisetrap from eastern Flanders close to the Meuse valley. This is only the second confirmed Flemish record ever.

Frank
Hey allen,
nog leuk nieuws. Ik heb weer wat extra malaisevalmateriaal verwerkt de voorbije week. Een vervolg van de vangsten in Belgisch oostelijk Limburg. Naast heel leuke maar wel te verwachtte soorten (nog nieuwe locaties van Paragus albifrons. P. quadrifasciatus en Eumerus tricolor) was er een wel heel onverwachte gast bij: een vrouw Cheilosia nebulosa!! Gevangen in een malaiseval op de kanaalberm te veldwezelt, nabij Lanaken, en dus maar net over de Nederlandse grens. Ze is gevangen in de vangst van 22 april, een typische datum voor de soort. Vorig jaar werd al een (eerste ooit) Ch. nebulosa in Vlaanderen gevangen in een duingrasland aan de kust.
Mij lijkt het daarom echt een soort om in NL naar uit te kijken!
Een tip aan de Nederlanders voor 2011! Het is een erg vroege soort die vnl. van begin april tot eind april vliegt, dus over vier weken kan het zover zijn!
succes!
Frank

[783/0] First M. quadrimaculata & Paragus walhalla from Frank on 2011-02-21 10:15:04.413205+01 -

On February 17th a first series of male M. quadrimaculata were observed in my garden (north of Belgium) sitting on tree trunks. This seems to be a typical behavior of males of this species.

The past weeks I also identified Malaise trap catches from last year from the top of a coal tip in Belgian Limburg near the river Meuse. Good numbers of migrants were present, but also an astonishing number of Paragus species were found: Paragus albifrons, P. haemorrhous, P. quadrigasciatus and P. bicolor!

cheers

Frank

Allereerst allemaal een boeiend vliegenjaar toegewenst!

Al op 17 februari zaten in mijn tuin minstens 7 mannetjes Melangyna quadrimaculata te zonnen op boomstammen (lork). Een makkelijke manier om de mannetjes van deze soort te vinden, ook op plaatsen waar (nog) geen bloemen staan! Ook vroig jaar vond ik ze zo al. Ze zitten steeds op stammen of soms op weipalen, iets wat Willem renema ook al eerder opmerkte, las ik ergens. De andere zweefvliegen (Episyrphus balteatus, Eristalis tenax) die er toen zaten, zaten steeds op boomblaadjes op de grond, of op wat wintergroene kruiden, maar niet op de stammen. Duidelijke  verschillend dus! Zoeken maar!

En dan nog wat anders; ik heb de voorbije dagen wat Malaiseval materiaal van het voorbije jaar gedetermineerd, dat ik zopas toekreeg. Een van de vallen stond dicht tegen de top van een mijnterril in oostelijk Belgisch limburg. Dit zijn lekker warme plekken op een zwarte rotsige ondergrond, met vaak veel kruiden en bloemen, maar ze werden amper onderzocht op zweefvliegen. Nochtans liggen ze er al vele tientallen jaren, en kan je met het voorbije warme anderhalve decennium verwachten dat ze door zuidelijke soortjes gekoloniseerd werden.

Vooral veel pionierssoorten/migranten zaten erin (Eupeodes corollae, Eristalis tenax, Episyrphus balteatus, Sphaerophoria scripta) maar toch ook enkele Eristalinus aeneus (typisch voor zo’n locatie; het is er warm, en er is uitsijpelend brak water), redelijk wat Pelecocera tricincta, Didea intermedia...

Maar het leukst was de vangst van eind augustus met maar liefts 4 (vier!!) Paragus soortjes!! P. albifrons, P. haemorrhous, P. quadrifasciatus en P. bicolor!! Een waarschijnlijke copula P. bicolor was in 2006 al gefotografeerd onderaan een mijnterril 20km westelijker. Omdat deze terrils nog nauwelijks onderzocht zijn, kan het best dat hier verschillende populaties P. bicolor zitten! Dit jaar ga ik zeker op zoek!

Groeten,

Frank



[782/0] Eristalis tenax 17 jan from Bastiaan on 2011-02-07 15:13:45.044334+01 -
On the 17th of January I saw while doing some shopping on the local market a fresh female of Eristalis tenax sitting on a yellow tent border in the full sun.

Cheers,
Bastiaan